Döngüsel ekonominin oluklu hattı: 2,5 milyon tonluk yeşil reform

Başak Nur GÖKÇAMSürdürülebilirlik artık bir tercih değil, küresel ticaretin yeni pasapor­tu haline geldi.

Türkiye’nin ambalaj devlerinden oluklu mukavva sektörü de, 2025 yı­lını ekonomik dengelerini ko­ruyarak kapatırken, sınırda karbon düzenlemeleri ve kü­resel regülasyonların baskı­sıyla yeşil dönüşüm süreçle­rini operasyonel bir zorunlu­luk olarak ajandasına taşıdı. 2,5 milyon tonluk üretim hac­minin arkasında yatan asıl gü­cün ise bu malzemenin doğa ile olan kusursuz uyumu ola­rak ifade ediliyor.

Türkiye’nin COP31 Başkanlığı’na hazır­landığı bu kritik dönemde, oluklu mukavva sektörü hem sanayinin karbon yükünü ha­fifletiyor hem de döngüsel ekonominin çarklarını dön­dürmeye hazırlanıyor.Sektördeki dönüşüm ve he­deflere ilişkin konuşan Oluk­lu Mukavva Sanayicileri Der­neği (OMÜD) Yönetim Kurulu Başkanı Abdullah Arslan, “Kâ­ğıt artık bir emtia, hatta altın değerinde" sözleriyle, aslında hammaddeye bakış açısında­ki radikal değişimi özetliyor.

Sektör, 5 milyar metrekarelik sevkiyatıyla ekonomiyi paket­lerken, bu paketlerin her biri­nin 15-20 kez yeniden hayata dönebilme kabiliyeti, kaynak verimliliği açısından paha bi­çilemez bir veri sunuyor.

Avru­pa’nın 5’inci büyük pazarı olan Türkiye, bu ölçek ekonomisini yeşil enerji yatırımlarıyla bir­leştirerek, ihracatta karbon vergisi gibi bariyerleri aşmayı hedefliyor.Atık değil, stratejik kaynakYeşil ekonominin en zayıf halkası olan toplama süreçle­ri, sektörün 2026 vizyonun­da öncelikli sırada yer alıyor.

Mevcut durumda kâğıt baz­lı ambalajların yüzde 70’i ge­ri toplanabiliyor olsa da, Ars­lan’ın vurguladığı ‘kaynağında ayrıştırma’ disiplini, bu oranı çok daha yukarı taşıyabilir.

Bir ambalajın sadece üretilme­si değil, sistem içinde kalması sürdürülebilirliğin anahtarı­dır.

Sektörün 8 bin 500 kişilik doğrudan istihdamı, aslında yeşil yakalı bir iş gücü dönüşü­münün de habercisi. 2026 için öngörülen yüzde 3-5 oranın­daki büyüme, sadece hacim­sel bir artışı değil, aynı zaman­da daha az hammadde ile da­ha dayanıklı çözümler sunan inovatif bir genişlemeyi tem­sil ediyor.Plastikten kâğıdaÖte yandan AB'nin tek kulla­nımlık plastiklere yönelik sert­leşen regülasyonları da, oluklu mukavvayı doğal bir alternatif haline getirdi.

Sektör, sadece çevreci olduğu için değil, Ar-Ge gücüyle dayanıklılık testlerin­den başarıyla geçtiği için ter­cih ediliyor.

Sürdürülebilirli­ğin evde başladığı gerçeğinden yola çıkarak, sektörün toplum­sal farkındalık projeleriyle geri dönüşümü kültür haline getir­me çabası, Türkiye’nin döngü­sel ekonomi yolculuğunda stra­tejik bir kilometretaşı oluştu­ruyor.“Oluklu mukavva bir çöp değil, ekonomik değeri olan bir kaynak” diyen Arslan “Oluklu mukavva doğa dostu özellikle­ri sayesinde, kaynağında doğ­ru ayrıştırılırsa verim %100’e yaklaşır.

Bizim hedefimiz sade­ce üretmek değil, değerli lifle­rin ekonomide kalmasını sağla­mak” ifadelerinde bulundu.Oluklu mukavva sektöründe yeşil dönüşümün karnesiSektörün sürdürülebilirlik performansı, sadece geri dönüşüm oranlarıyla değil, üretim sürecindeki çevresel ayak iziyle de ölçülüyor.

İşte öne çıkan stratejik veriler:Karbon tasarrufuKâğıt bazlı ambalaj çözümleri, fosil yakıt bazlı alternatiflerine oranla karbon salı­mında yüzde 60’a varan bir avantaj sağlıyor.

Yeşil dönüşHayata geçen her 10 yeni yatırımdan 6’sı, karbon nötr hedefleri doğrultusunda kendi enerjisini güneş ve rüzgardan karşıla­maya odaklanıyor.Verimli hammaddeAr-Ge çalışmaları sayesinde 'hafiflet­me' teknikleriyle, aynı mukavemet gü­cü yüzde 15 daha az hammadde kullanıla­rak elde edilebiliyor.İsrafla mücadelede stratejik kalkanSürdürülebilirlik sadece geri dönüştürmek değil, aynı zamanda mevcut kaynağı korumaktır.

Oluklu mukavva tasarımları da, tedarik zincirindeki kayıpları minimize ederek ekonomiye dolaylı katkı sağlıyor:1-Lojistikte fire devrimi: Doğru tasarlanmış ve ürünle tam uyumlu oluklu mukavva ambalajlar, gıda lojistiği sırasında yaşanan fire oranlarını yüzde 20 seviyelerinden yüzde 5’in altına indiriyor.2-Raf ömrü ve hijyen: Tek kullanımlık oluklu mukavva ambalajlar, çapraz kontaminasyon riskini sıfırlayarak ürünlerin tazeliğini daha uzun süre korumasını sağlıyor.3-Döngüsel tasarım: Tasarım aşamasında ‘geri dönüşüm için tasarım’ (design for recycling) prensibiyle hazırlanan kutuların yüzde 100’ü ekonomik bir değere dönüşebiliyor.