Haber Detayı
Ekonomist Mahfi Eğilmez'den dikkat çeken Karl Marx yazısı: Neden hâlâ güncel?
Usta ekonomist Mahfi Eğilmez, blogunda kaleme aldığı yazıda ünlü filozof Karl Marx’ın kapitalizm analizini günümüz üzerinden değerlendirdi. Artan gelir eşitsizliği, güvencesiz çalışma ve neoliberal politikaların etkisiyle Marksizmin güncelliğini koruduğunu vurgulayan Eğilmez, "Ekonomik krizler tartışılırken Marx’ın adı hâlâ masaya gelir" yorumunda bulundu.
Ekonomist Mahfi Eğilmez, kaleme aldığı yazıda kapitalizmin krizlere rağmen neden çökmeye devam etmediği sorusunu ele aldı.
Bu soruya yanıt arayanların yolunun çoğu zaman Karl Marx’a çıktığını belirten Eğilmez, Marx’ın ortaya koyduğu çerçevenin bugün geçerliliğini koruduğunu ifade etti.Marksizm ve sınıf mücadelesi vurgusuYazıda, Marksizmin temelinde yer alan “tarihi belirleyen maddi koşullardır” yaklaşımına dikkat çekildi.
Buna göre insanlık tarihinin sınıflar arası mücadeleler üzerinden şekillendiğini belirten Eğilmez, kapitalist sistemde bu mücadelenin sermaye sahipleri ile emeğini satarak geçinen kesimler arasında yaşandığını aktardı.Eşitsizlik ve "artı değer" tartışmasıKarl Marx’ın “artı değer” kavramına da değinilen yazıda, kapitalizmin doğası gereği eşitsizlik ürettiği ifade ediliyor.
Mahfi Eğilmez, "Marx bunu artı değer kavramıyla açıklar.
Bugün etrafımıza baktığımızda bu fikri anlamak zor değil: Uzun saatler çalışmasına rağmen geçinemeyen insanlar ve servetini sürekli büyüten küçük bir azınlık" diyerek konuyu somutlaştırıyor.“Sorun birey değil sistem”Eğilmez’e göre Marksizmin en güçlü yanlarından biri, sorunun bireylerden ziyade sistemin işleyişinde aranması.
Eğilmez, bu nedenle gelir eşitsizliği, güvencesiz çalışma ve ekonomik krizler tartışılırken Marx’ın fikirlerinin yeniden gündeme geldiğini ifade etti.Marksizm adına kurulan otoriter yapılar...Yazıda, 20’nci yüzyılda Marksizm adına kurulan bazı rejimlerin otoriter yapılara dönüşmesinin önemli bir tartışma alanı oluşturduğuna dikkat çekildi.
Karl Marx’ın devrimlerin gelişmiş kapitalist ülkelerde gerçekleşeceği öngörüsüne karşın, tarihsel sürecin farklı ilerlediği ve devrimlerin daha farklı koşullara sahip ülkelerde ortaya çıktığı belirtildi.Kapitalizmin esnekliği ve dönüşümüEğilmez, kapitalizmin ayakta kalmasının en önemli nedenlerinden birinin sistemin esnekliği olduğunu vurguladı.
Zaman içinde işçi haklarında iyileşmeler yaşandığını, sendikaların ve sosyal güvenlik sistemlerinin devreye girdiğini belirten ekonomist, bu gelişmelerin sistemi daha katlanılabilir hale getirdiğini ifade etti.Neoliberal dönemde yeniden sertleşmeAncak son yıllarda kapitalizmin yeniden sertleştiğine işaret eden Eğilmez, özellikle neoliberal politikalarla birlikte sendikaların zayıflatıldığını ve işçi haklarının daraltıldığını kaydetti.
Bu sürecin, Marksist düşüncenin neden hâlâ tartışma gündeminde olduğunu açıklayan önemli bir unsur olduğu belirtildi.Yazının sonunda Eğilmez, kapitalizmin tüm dönüşümüne rağmen eşitsizlik üretmeye devam ettiğini ve bu durumun Karl Marx’ın fikirlerini güncel tutan en önemli neden olduğunu vurguladı: "Kapitalizmin son yıllarda yeniden sertleşmeye başlamış olması Marksizmin niçin hâlâ tartışmanın merkezinde olduğunu açıklıyor."
