Haber Detayı
Burkulan bileğe buz koymadan önce bir kez daha düşünün
McGill Üniversitesi’nde yapılan yeni bir araştırma, yaralanmalarda sıkça başvurulan buz uygulamasının kısa vadede ağrı ve şişliği azaltmasına rağmen iyileşme sürecini uzatabileceğini ortaya koydu. Fareler üzerinde yapılan deneylerde, buz uygulanan grupta ağrının daha uzun sürdüğü belirlendi.
Burkulan bilek ya da yumuşak doku yaralanmalarında ilk akla gelen yöntemlerden biri genellikle buz uygulaması oluyor.
Soğuğun şişliği azaltacağı ve böylece iyileşmeyi hızlandıracağı düşünülüyor.Ancak McGill Üniversitesi’nde yapılan yeni bir çalışma, bu yaygın yaklaşımın sanılandan daha karmaşık sonuçlar doğurabileceğini gösterdi.Alan Edwards Centre for Research on Pain bünyesinde yürütülen araştırmada, buz uygulamasının vücudun iyileşme süreci üzerindeki etkisi fareler üzerinde incelendi.BUZ KISA VADEDE AĞRIYI AZALTTIAraştırmanın başyazarı Lucas Lima’ya göre, klinik adıyla kriyoterapi olarak bilinen soğuk uygulama, yaralanmanın ilk aşamasında beklenen etkiyi gösterdi.Buz uygulanan hayvanlarda ilk dönemde ağrı azaldı, şişlik hafifledi ve yaralı bölgedeki hassasiyet düştü.
Ancak iyileşme süreci ilerledikçe tablo değişti.Araştırmada, buz uygulanan hayvanların tedavi edilmeyen gruba göre daha uzun süre ağrı hissettiği belirlendi.
Tedavi edilmeyen hayvanlarda ağrı yaklaşık 15 gün içinde azalırken, buz uygulananlarda bu sürenin 30 günü aştığı görüldü.Lima, bulguların kısa vadede iltihabı ve ağrıyı azaltan bazı uygulamaların, bazı durumlarda tam iyileşme için gerekli biyolojik süreçleri etkileyebileceğini gösterdiğini belirtti.AĞRI DAHA UZUN SÜREBİLİRAraştırma ekibi iki farklı yaralanma modeli kullandı.
Bunlardan biri kimyasal bir tahriş ediciyle doku iltihabı oluştururken, diğeri yoğun ve alışılmadık egzersiz sonrası görülen kas hasarını taklit etti.Her iki modelde de benzer sonuçlar elde edildi.
Buz uygulanan hayvanlar kısa vadede daha iyi hissederken, tedavi edilmeyen kontrol grubuna kıyasla daha uzun süre hassasiyet gösterdi.Bu bulgular, buz uygulamasının yalnızca doku iyileşmesini değil, ağrının süresini de etkileyebileceğini ortaya koydu.İLTİHAPLANMA HER ZAMAN BASTIRILMASI GEREKEN BİR SÜREÇ DEĞİLUzun yıllar boyunca iltihaplanma, yaralanma sonrası ortadan kaldırılması gereken bir sorun olarak görüldü.
Kızarıklık, şişlik, ısı artışı ve ağrı, genellikle olumsuz belirtiler olarak değerlendirildi.Ancak araştırmacılara göre bu bakış açısı değişiyor.
İltihaplanma, yalnızca bastırılması gereken bir tepki değil, aynı zamanda onarım sürecinin parçası olarak da görülüyor.Yaralanma bölgesine gelen nötrofil adı verilen beyaz kan hücreleri, hasarlı dokunun temizlenmesine ve onarım sürecinin başlamasına yardımcı oluyor.
Soğuk uygulamanın ise bu onarım zincirini kesintiye uğratabileceği değerlendiriliyor.ARAŞTIRMA AĞRININ SÜRESİNE ODAKLANDIDaha önce buz uygulamasıyla ilgili çalışmaların çoğu, kas dokusunun ne kadar hızlı toparlandığına ve gücünü ne ölçüde geri kazandığına odaklanıyordu.McGill ekibinin çalışması ise buz uygulamasının ağrının süresini de uzatabileceğini gösterdi.
Araştırmada, soğuk uygulamanın anlık rahatlama sağladığı ancak sonraki günlerde ağrının daha uzun sürmesine yol açabileceği belirtildi.Araştırmacılar, iyileşmenin erken döneminde buz uygulanan uzva nötrofil enjekte edildiğinde uzayan ağrının normale döndüğünü gözlemledi.BUZ VE ANTİENFLAMATUVAR İLAÇLAR TARTIŞILIYORBuz uygulaması, yaralanmalarda kullanılan antienflamatuvar yaklaşımlarla ilgili daha geniş bir tartışmanın parçası olarak değerlendiriliyor.Aspirin ve ibuprofen gibi ilaçların da iltihabı azaltmaya yönelik etkileri bulunuyor.
Araştırmada, bu tür yaklaşımların bazı durumlarda iyileşme sürecini yavaşlatabileceğine işaret eden bulgulara dikkat çekildi.Yumuşak doku yaralanmalarında uzun yıllardır uygulanan dinlenme, buz, kompresyon ve yükseltme anlamına gelen RICE protokolünün uzun vadeli yararlarına ilişkin kanıtların sınırlı olduğu da vurgulandı.ARAŞTIRMANIN SINIRLILIKLARI VARAraştırmanın kıdemli yazarı Profesör Jeffrey Mogil, çalışmanın kapsamı konusunda temkinli olunması gerektiğini belirtti.Tüm deneylerin fareler üzerinde yapıldığı, bu nedenle sonuçların doğrudan insanlardaki iyileşme sürecine uyarlanamayacağı ifade edildi.
Çalışmada ayrıca iki belirli yaralanma türü incelendi.Araştırmacılar, insanlarda benzer sonuçların görülüp görülmeyeceğini değerlendirmek için klinik çalışmaların sürdüğünü belirtti.SOĞUK UYGULAMA YENİDEN DEĞERLENDİRİLİYORAraştırma, yaralanmalarda buz uygulamasının kısa vadeli rahatlama sağlasa da iyileşme sürecini ve ağrı süresini uzatabileceğini ortaya koydu.Bu nedenle uzmanlar, antienflamatuvar stratejilerin hangi durumlarda yararlı, hangi durumlarda ise iyileşmeyi olumsuz etkileyebileceğinin daha iyi anlaşılması gerektiğini vurguluyor.Çalışmanın sonuçları, Anesthesiology dergisinde yayımlandı.
