İsrail ekonomisinde savaş depremi: 2026’nın ilk çeyreğinde %3,3 daralma

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu tarafından yayımlanan resmi veriler, jeopolitik krizin makroekonomik dengeler üzerindeki yıkıcı etkisini ilk kez net bir şekilde ortaya koydu. 28 Şubat 2026 tarihinde patlak veren ve hızla geniş çaplı bir bölgesel çatışmaya dönüşen İran savaşı, ülkenin üretim çarklarını ve tedarik zincirlerini felç etti.

Yılın ilk üç ayını kapsayan verilere göre, ülke ekonomisi yıllıklandırılmış bazda %3,3 oranında daraldı.

Nüfus artış hızı da denkleme dahil edildiğinde, kişi başına düşen gayrisafi yurt içi hasıladaki gerçek gerileme %4,5 gibi çok daha sarsıcı bir boyuta ulaştı.

Lokomotif sektörlerde üretim şoku Ekonomideki bu sert çöküşün arkasındaki en büyük etken, yüz binlerce yedek askerin acil koduyla cepheye çağrılması oldu.

İş gücü piyasasında aniden yaşanan bu büyük boşluk, özellikle ülkenin lokomotif gücü olan yüksek teknoloji sektöründe üretkenliği %15’in üzerinde düşürdü.

Benzer şekilde, sınırların kapatılması ve yabancı işçi vizelerinin iptal edilmesi inşaat ile tarım sektörlerinde üretimi durma noktasına getirdi.

Sahada hasat yapılamaması gıda fiyatlarında ani artışlara yol açarken, teknoloji firmalarına yönelik yabancı doğrudan yatırımlar da güvenlik endişeleri nedeniyle tamamen bıçak gibi kesildi.

İç tüketim ve ihracatta sert düşüş Savaşın cephe gerisindeki psikolojik ve lojistik etkileri, iç tüketim ve dış ticaret rakamlarına da doğrudan yansıdı.

Gelecek kaygısı taşıyan halkın harcamalarını sadece temel ihtiyaçlarla sınırlandırması sonucu özel tüketim harcamaları %4,7 oranında azaldı.

Limanlardaki güvenlik riskleri ve hava sahası kısıtlamaları nedeniyle mal ve hizmet ihracatı da %3,7 geriledi.

Bu dönemde sivil bütçelerin kısılarak kaynakların tamamen askeri operasyonlara aktarılması ise kamu harcamalarında %4,8’lik bir düşüşü beraberinde getirdi.

Kriz ortamında büyüme gösteren tek kalem, zarar gören altyapının zorunlu tamiri ve savunma sanayisi yatırımları nedeniyle %12,6 artan sabit sermaye yatırımları oldu.

Küresel finans piyasaları alarm veriyor Ekonomideki bu kötü gidişat, uluslararası finans çevrelerinde ve kredi piyasalarında da alarm zillerinin çalmasına neden oldu.

Moody's ve Fitch Ratings gibi küresel kredi derecelendirme kuruluşları, İsrail’in mali sürdürülebilirliğini riskli görerek ülke notunu negatif izlemeye aldı.

Ülkenin borç ödeme riskini gösteren kredi risk primi puanları son yılların en yüksek seviyesine tırmanırken, 10 yıllık devlet tahvili faizleri de hızla yükseldi.

Bu durum, Tel Aviv yönetiminin savaşı finanse edebilmek için uluslararası piyasalardan yapacağı zorunlu borçlanmaların maliyetini çok daha ağır hale getirdi.

İsrail Merkez Bankası büyüme beklentisini düşürdü Gelişmelerin ardından İsrail Merkez Bankası, daha önce %5,2 olarak ilan ettiği 2026 yılı genel büyüme tahminini %3,8’e revize etmek zorunda kaldı.

Merkez Bankası analistleri, yılın ikinci yarısında olası bir ateşkesin sağlanması durumunda ekonomide hızlı bir toparlanma yaşanabileceğini öngörüyor.

Ancak bütçe açığının kapatılması için masada olan ek vergi paketlerinin ve jeopolitik güvensizlik ortamının yaratacağı yapısal hasarların telafi edilmesinin yıllar alacağı gerçeği net bir biçimde karşımızda duruyor.

Küresel piyasalarda yüksek faiz çıkmazı: Wall Street’teki iyimserlik neden tersine döndü?Küresel Ekonomi Yol haritası değişiyor mu?

Küresel piyasalarda dikkatler Fed ve maliye politikalarındaKüresel Ekonomi EUR/GBP paritesinde risk primi artıyor: Deutsche Bank'tan Euro lehine boğa beklentisiKüresel Ekonomi